PvdA Heiloo neemt deel aan coalitie met Heiloo-2000, D66/GroenLinks en CDA
In een bijzondere ledenvergadering van de PvdA Heiloo op 26 mei 2010 heeft onze fractievoorzitter en eerste onderhandelaar Cees Rootjes verslag uitgebracht over de coalitiebesprekingen sinds de gemeenteraadsverkiezing van 3 maart. Deze besprekingen hebben geleid tot de vorming van een college van Heiloo-2000, D66/GroenLinks, het CDA en de PvdA.
Op 26 mei werd tussen deze partijen nog onderhandeld over het programma voor het nieuwe college. Wel was komen vast te staan dat er drie wethouders zouden komen: één namens Heiloo-2000 en D66/GroenLinks, één namens het CDA en één namens de PvdA. Voor de PvdA is dat zittend wethouder Jacob Ouderkerken en voor het CDA Hero Veger, eveneens zittend wethouder. De naam van de derde wethouder kon nog niet bekend worden gemaakt. Wel stond vast dat deze niet uit Heiloo zou komen; naar alle waarschijnlijkheid zou het zelfs een persoon uit een heel ander deel van het land worden. Wel bijzonder als deze mede het boegbeeld moet worden voor de lokale partij Heiloo-2000!
Door de uitleg van Cees Rootjes – en van Jacob Ouderkerken en Ko Hemminga, die afwisselend mede voor ons de onderhandelingen voerden – werd duidelijk dat het thema duurzaamheid een zwaar stempel heeft gedrukt op de coalitie- en programmaonderhandelingen. Onder meer door dit zware stempel, met name ingebracht door D66/GroenLinks, kwam de zittende VVD-wethouder Rob Opdam onder vuur te liggen en werd zijn partij tijdens de lang slepende coalitiebesprekingen keer op keer buiten de deur gehouden. Opdam en de VVD werd verweten (veel) te weinig oog te hebben voor het belang van duurzame oplossingen. Een andere reden waarom de VVD in de oppositie werd gedrongen, was de herinnering van Heiloo-2000 aan de formatie van 2006: toen wilde de VVD Heiloo-2000 niet in het college (terug)hebben, terwijl Heiloo-2000 toen ook de grootste partij was geworden, tenminste qua aantal stemmen. Maar nu belandde dus de VVD in de oppositie, en dat voor het eerst sinds 1965!
De coalitiebesprekingen zijn onwaarschijnlijk lang – en waarschijnlijk ook ongeëvenaard lang – gaan duren door de unieke uitslag waarmee de Heilooër kiezers de politieke partijen op 3 maart verrasten: 5 zetels voor Heiloo-2000 (gelijk gebleven), 4 zetels voor de nieuwe combinatie D66/GroenLinks (in de oude gemeenteraad alleen 2 zetels voor GroenLinks), 4 zetels voor de VVD (was 5), 3 voor het CDA (gelijk gebleven), 2 voor de PvdA (was 3) en 1 voor de NCPN. In onze gemeenteraad van 19 zetels raakte de oude coalitie – VVD, CDA, PvdA – haar meerderheid kwijt: van 11 teruggevallen naar 9 zetels. De beide winnaars, Heiloo-2000 en D66/GroenLinks (DGL), verdienden en namen het initiatief bij de coalitiebesprekingen en wilden van meet af aan samen optrekken, om ook samen in een nieuw college te gaan zitten. Maar zij behaalden samen ook niet meer dan 9 zetels. Ondanks de voorkeur van de andere partijen voor een onafhankelijke informateur kwamen zij met twee informateurs uit eigen kring, Hans Boon van Heiloo-2000 en Carla Coenders van GroenLinks, maar die slaagden er niet in een of twee van de ‘oude’ partijen aan zich te binden. De ‘oude’ partijen konden zich niet vinden in de ambitie van Heiloo-2000 en DGL om te breken met het beleid dat in de afgelopen vier jaar was gevoerd. Zo stonden er twee blokken met elk 9 zetels tegenover elkaar. Toen kwam de NCPN in beeld, die met haar ene zetel Heiloo-2000 en DGL wellicht met gedoogsteun aan een (minimale) meerderheid zou kunnen helpen, maar zover kwam het niet.
De impasse was compleet en de (in)formerende partijen vroegen burgemeester Hans Romeyn of hij op zoek wilde gaan naar een nieuwe, onafhankelijke informateur. Dit werd de oud-burgemeester van Heemstede en de Schermer Tine van der Stroom. De coalitievorming werd vlot getrokken toen het CDA het voortouw kreeg en zich bereid verklaarde deel te nemen aan een coalitie met Heiloo-2000 en DGL. Maar dan moest de PvdA ook meedoen, zo vond het CDA, anders zou een nieuw college te kampen kunnen krijgen met een gebrek aan bestuurlijke ervaring en zou er een te grote breuk met het recente gemeentelijke beleid kunnen ontstaan. ‘Met relatieve tegenzin’ stemde Cees Rootjes namens de PvdA hiermee in, zo zei hij op 26 mei in onze ledenvergadering. Wat ook ‘hielp om toe te treden’ tot de nieuwe coalitie was dat Heiloo-2000 en DGL samen één wethouder zouden leveren (en geen twee, zoals eerder aan de orde was).
Op 26 mei , twee maanden en drie weken na de gemeenteraadsverkiezing, werd nog onderhandeld over het programma voor het nieuwe college. Maar een aantal punten uit dit programma kon Cees Rootjes in onze vergadering al wel melden. Hoewel het bedrag voor de bezuinigingen nog niet vaststond, was al wel afgesproken dat er een ‘reshuffling’ in de ambtelijke organisatie moest plaatsvinden. De organisatiestructuur, die dateert van 1994, moet worden doorgelicht en er moet wellicht op leidinggevend niveau worden ‘ingedikt’. Ook moeten kerntaken van de gemeente worden heroverwogen en moet worden gedacht aan het afstoten of privatiseren van taken. Als voorbeelden werden hierbij het zwembad en de sporthal genoemd. Ook zou de rekenrente kunnen worden aangepast, weliswaar een boekhoudkundige operatie, maar wel met een positief effect op de begroting. Pikant was de – tussen de coalitiepartijen nog zeker niet afgesloten – discussie over de NUON-gelden: 11,1 miljoen euro aan opbrengsten door verkoop van aandelen van de gemeente Heiloo. D66/GroenLinks wilde dit bedrag bestemmen voor maatregelen in de sfeer van duurzaamheid, de PvdA was hier tegen. Het woord ‘breekpunt’ was nog niet van tafel!
Verder waren plannen voor de bouw van huizen in Zuiderloo en Zandzoom – zeker ook door de economische crisis – sterk vertraagd. Cees Rootjes zei in onze vergadering dat hij dacht dat er in 2014, aan het eind van de nieuwe collegeperiode, nog niet één woning in het Zuiderloo zou staan. Maar daar had de gemeente wel gekocht voor 40 euro per vierkanten meter. Als dat allemaal weer verkocht zou moeten worden, en dan als agrarische grond, zou er een verlies van zo’n 20 miljoen euro genomen moeten worden. En moet er dan nog wel een afslag van de A9 komen?! D66/GroenLinks vindt dat die kan worden afgeblazen. Verder stond al in het coalitieakkoord dat het Looplein en het Stationsplein autovrij moeten worden en dat de prijzen van snippergroen verlaagd moeten worden.
Onze bijzondere ledenvergadering van 26 mei werd gehouden om de leden van de PvdA Heiloo te informeren over de onderhandelingen tot dan toe en om goedkeuring te vragen voor de koers die door Rootjes, Ouderkerken en Hemminga was gevaren. Die goedkeuring kwam er, al werd deze nieuwe coalitie geen echte liefde genoemd, eerder een ‘huwelijk op huwelijkse voorwaarden’. Wel was het goed om te horen dat Heiloo-2000 en D66/GroenLinks uitdrukkelijk hadden aangegeven dat zij onze Jacob Ouderkerken graag in het nieuwe college terugzagen.
De installatie van het nieuwe college en de bespreking van het coalitieprogramma staan op de agenda van de raadsvergadering van maandagavond 14 juni 2010.
Verslag van:
Roelof Bos, secretaris PvdA Heiloo